آنچه یک درمانگر روانشناسی و مشاوره تازه کار نیاز دارد: از رویکرد اکت چه می دانید؟ (بخش دوم)

 

اصول درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد

تا به اینجا دو اصل اساسی "پذیرش" و " گسلش شناختی" به عنوان بنیان اولیه ی رویکرد اکت بررسی شدند. در ادامه به توضیح 4 اصل باقی مانده خواهیم پرداخت.

3. تماس با لحظه اکنون: درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد و فنون آن، مشاهده و توصیف بدون قضاوت تجارب در زمان حال را تشویق می کند.

این تجربه در زمان حال به مراجعان کمک می کند تا تغییرات دنیا را آن گونه که هست تجربه کنند، نه آنگونه که ذهن می سازد. ارتباط موثر، باز و غیر دفاعی با زمان حال دو ویژگی دارد: نخست اینکه به مراجع آموزش داده می شود به آنچه در محیط  و تجربه ی درونی دارد توجه کرده و آن را مشاهده کند و دیگر اینکه مراجع آموزش می بیند تا آنچه وجود دارد را بدون قضاوت یا ارزش یابی توصیف کند. فنون زیادی برای جهت دادن مراجع در زمان حال استفاده می شود. تمرینات ذهن آگاهی در اکت به منظور توجه مراجع  به دنیا استفاده می شود، آن گونه که آن را مستقیما تجربه می کند و نه آن گونه که با فراورده های ذهن شان ساخته می شود.  

4. خود به عنوان زمینه یا حسی متعالی از خود: در این رویکرد آمیختگی با "خود مفهوم سازی شده " تهدیدی برای انعطاف پذیری روانشناختی خواهد بود.

بر این اساس در اکت، تلاش بر آن است تا ارتباط با انواع دیگری از خود  ارتقا داده شود. یکی از این ها، معنا و حسی از خود به عنوان زمینه ای است که در آن رویدادهای درونی مثل افکار، خاطرات و احساسات بدنی رخ می دهند. این حس متعالی از خود در انسان هاست و از طریق فرایند های گسلش شناختی و ذهن آگاهی  به دست می آید. مزیت اصلی این حس از خود به عنوان زمینه، پذیرش را حمایت می کند. شماری از مداخلات اکت هدفشان این است که به مراجع کمک کنند تا جنبه های کیفی خود به عنوان زمینه را به طور مستقیم تجربه کنند.    

5. ارزش ها : ارزش ها حوزه هایی از زندگی اند که برای فرد مهم اند. ارزش ها متفاوت از اهداف اند.

ارزش ها هرگز به دست نمی آیند در حالی که اهداف می توانند کسب شوند. برای مثال مردی برای "پدر خوب بودن" ارزش قائل است ، اما این چیزی است که هرگز به طور کامل انجام نمی شود. ارزش ها جهت های کلی برای رفتار فردند. در حقیقت ارزش ها مفاهیم کلی و انتزاعی اند که جهت های مهم فرد در زندگی را نشان می دهند. در درمان مبتنی بر پذیرش وتعهد، درمانگر مراجعین را مورد چالش قرار می دهد تا به آنچه در حوزه های مختلف زندگی برایشان مهم است توجه کنند. تمرینات خاصی برای کمک به مراجعین در تصریح ارزش های شان استفاده می شود. مراجع ارزش ها، اهداف و رفتارهای خاصی که در راستای آن ارزش هاست را تعریف می کند. موانعی که احتمالا در راه رسیدن به اهداف و حرکت در جهت ارزش ها پیش می آید نیز شناسایی می شود. معمولا این موانع ، موانع روانشناختی اند که پذیرش، گسلش و ارتباط با زمان حال، مراجع  را در غلبه بر آن ها یاری می کند.

6. اقدام متعهدانه: در درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد، درمانگر مراجع را تشویق می کند تا به تغییرات در رفتارش متعهد باشد.

از منظر نظریه ی چهارچوب رابطه ذهنی، عمل متعهدانه یک الگوی سازنده ی رفتار است که با ارزش ها به عنوان یک پیشایند کلامی تنظیم می شود و با پیامدهایش که منطبق با ارزش ها ست تداوم می یابد. مطرح کردن تعهدات در اکت عبارت است از تعریف اهداف در حوزه های خاصی که برای فرد ارزش مند است، سپس عمل کردن طبق این اهداف در عین شناسایی و پذیرش موانع روانشناختی.